Dit artikel bespreekt kattenvoeding vanuit het perspectief dat de kat een obligate carnivoor is en dus primair afhankelijk is van dierlijke voedingsstoffen zoals taurine, arachidonzuur en actieve vitamine A. De auteur stelt dat voeding, naast genetische aanleg en leefomgeving, een belangrijke rol speelt in de gezondheid van katten en pleit voor een dieet dat zo dicht mogelijk bij een natuurlijke prooi ligt, inclusief spier- en orgaanvlees en bot. Daarbij wordt kritisch gekeken naar gangbare kattenvoeding met plantaardige bestanddelen en koolhydraten, waarbij wordt gesteld dat deze vaak als vulmiddel dienen en niet optimaal aansluiten bij de fysiologie van de kat.
Het artikel behandelt rauw voer (KVV) als mogelijke voedingsvorm en bespreekt zowel praktische aandachtspunten als risico’s, zoals hygiëne, parasieten en het belang van een juiste samenstelling. Er wordt benadrukt dat katten niet uitsluitend spiervlees mogen krijgen, maar altijd compleet voer dat alle essentiële voedingsstoffen bevat. Ook wordt uitgelegd hoe je etiketten leest, koolhydraten kunt berekenen en het verschil herkent tussen compleet en aanvullend voer volgens Europese regelgeving.
Daarnaast komen onderwerpen aan bod zoals vochtopname, het beperkte dorstgevoel van katten, het gebruik van natvoer versus brok, en de rol van snacks. Het artikel bevat ook stellige standpunten over dieetvoeding, supermarktmerken en koolhydraatgehaltes, waarbij wordt aangegeven dat hierover binnen wetenschap en diergeneeskunde verschillende inzichten bestaan. De tekst is een persoonlijke visie en geen individueel voedings- of medisch advies; bij gezondheidsproblemen of specifieke voedingskeuzes wordt overleg met een dierenarts of gekwalificeerde professional aangeraden.
april 2026, gastblog door Nicole Mommertz, gediplomeerd kattengedragstherapeut en socialiseerder van volwassen (ver)wilde(rde) huiskatten
Nicole is niet alleen gediplomeerd kattengedragstherapeut, ze heeft zich daarnaast jarenlang intensief verdiept in kattengedrag en kattenvoeding. In dit gastblog deelt zij haar visie en praktijkervaringen over kattenvoeding. De inhoud is bedoeld als algemene informatie en inspiratie en niet als individueel voedings- of gezondheidsadvies.
Voeding en gezondheid van katten hangen samen met meerdere factoren, zoals individuele gezondheid, leefomgeving en genetische aanleg. Bij twijfel, gezondheidsklachten of specifieke voedingskeuzes is het verstandig om advies in te winnen bij een passende professional.
Goede voeding voor katten: vlees, vlees, vlees!
Iedereen wil natuurlijk dat zijn kat een zo fijn en gezond mogelijk leven heeft. Niet in de laatste plaats omdat je houdt van je kat, maar ook omdat dierenartskosten al snel de pan uit kunnen rijzen.
Grofweg zijn er drie zaken die van doorslaggevend belang zijn voor de gezondheid van je kat:
Genetische/erfelijke aanleg
Je kat kan genetische of erfelijke aanleg hebben voor bepaalde aandoeningen. De meeste mensen weten dat niet van tevoren. Het is dus als het ware een zwarte doos waarvan je de inhoud niet kunt zien. Wel zijn er van bepaalde rassen aandoeningen bekend die erfelijk zijn, waarop je vaak kunt laten testen. Maar over het algemeen blijft de aanleg – de basis zeg maar – voor de meeste mensen een raadsel. Je weet dus niet vooraf voor welke dingen je kat gevoelig is en waarvan hij ziek kan worden, of wanneer.
Het houden van katten
De manier waarop katten gehouden worden is ook van grote invloed op de gezondheid van een kat. Denk aan een omgeving die veel spanningen (stress) met zich meebrengt of aan ongelukken die een kat kunnen overkomen. Dit laatste kan binnenshuis of buiten zijn. Bij het houden van katten gaat het dus om de omgeving waarin een kat opgroeit en leeft.
Voeding
Wat een kat te eten krijgt is extreem belangrijk. Daarbij kan voeding ook een negatieve invloed hebben op erfelijke aanleg en het houden. Bijvoorbeeld een kat die zich de hele dag zit te vervelen, daardoor veel stress heeft (ja, verveling kan stress veroorzaken!) daardoor weer te veel gaat eten, te dik wordt, kan o.a. diabetes krijgen, te hoge bloeddruk of andere vormen van hart- en vaatziekten.
Wat is goede voeding?
Katten zijn pure carnivoren. Dat wil zeggen dat ze vlees, vlees en nog eens vlees moeten eten om te kunnen overleven.
Niet alleen maar vlees voeren
En dan wel in de verhouding van de “hele muis” om alle noodzakelijke voedingsstoffen binnen te krijgen. Dus voldoende spier- en orgaanvlees, maar ook botten, huid en haar. De meeste kattenvoeren die overal verkrijgbaar zijn, zijn niet die “hele muis”. De allerbeste voeding die je een kat kunt geven is dan ook rauw voer.
Velen denken dat rauw voer ongezond is en dat een kat daar snel ziek van kan worden of snel wormen van kan krijgen. Dat klopt niet helemaal. Natuurlijk moet je het rauwe voer niet te lang ontdooid bewaren of laten staan. Maar verder kun je vertrouwen op de kattenneus. Een kattenneus kan ENORM goed ruiken of vers vlees (met botten, haren, etc.) nog goed is of niet. Daarbij is het kattenlijf erop gemaakt om veel beter tegen bepaalde bacteriën te kunnen dan bijvoorbeeld mensen. Los daarvan wordt rauw voer vaak voor langere tijd diep ingevroren wat ervoor zorgt dat de meeste parasieten onschadelijk worden gemaakt. Zou je kat toch parasieten krijgen van rauw voer is dit in de meeste gevallen zichtbaar aan de diarree of aan het – ondanks extreem goed eten – toch afvallen. Dan kun je dat vrij eenvoudig verhelpen met bijvoorbeeld een ontwormpil.
Aanvulling van Marieke:
De kattenneus is met name afgestemd op stikstof. Deze stof bevindt zich in rottend voedsel. Dit is de reden dat katten zo goed kunnen beoordelen of iets nog “eetbaar” is of juist niet. Katten zijn van nature namelijk géén aaseters.
Wat veel mensen vaak vergeten of niet weten, is dat de kat oorspronkelijk een woestijndier is. In de woestijn zijn er nauwelijks waterbronnen waar deze dieren van kunnen drinken. Katten hebben dan ook van nature geen sterke aandrang om water te drinken omdat zij hun vocht voornamelijk uit hun prooi (en dus hun voeding) halen. Nu kun je katten wel stimuleren om meer te gaan drinken door bijvoorbeeld meerdere drinkfonteinen neer te zetten. Maar wanneer een kat voldoende vocht uit de voeding kan halen, is een eenvoudig drinkbakje met vers water echt voldoende. Met rauw voer zorg je ervoor dat je kat altijd voldoende vocht en voedingsstoffen binnenkrijgt.
Worteltjes, aardappel en soja
Dat een kat een pure carnivoor is, zie je alleen al aan het gebit dat erop gemaakt is om vlees te eten. Er is werkelijk niets aan dat gebit dat gemaakt is om bijvoorbeeld erwtjes en worteltjes te eten. Toch zitten er in de meeste kattenvoeding groenten en andere plantaardige vulmiddelen. De aardappelen en worteltjes staan vaak nog op de verpakking, maar er zijn andere plantaardige voedingsstoffen die niet op de verpakking staan vermeld. Denk bijvoorbeeld aan soja, wat op een verpakking vaak als eiwit vermeld staat. Soja bevat veel eiwitten, maar helaas niet het soort eiwitten dat een kat nodig heeft, namelijk dierlijke eiwitten. Groenten en andere plantaardige materialen in kattenvoeding zijn niet meer dan vulmiddelen die ervoor zorgen dat de fabrikant meer geld kan verdienen, want vlees is veel duurder dan plantaardig materiaal.
Een groot probleem met plantaardige aandelen in de voeding is dat ze vaak veel koolhydraten bevatten. Een kat is er niet op gemaakt om continu groenten te verteren en al helemaal niet om koolhydraten te eten. Laat je dan ook niet vertellen dat een kat koolhydraten nodig zou hebben, want niets is minder waar! Volgens wetenschappelijk onderzoek kunnen ze het wel verteren via de pancreas (alvleesklier), maar het is absoluut niet gezond voor ze. Saillant detail: naar mijn weten is het niet wetenschappelijk aangetoond, maar ik vraag me vaak af of de alvleesklier van de kat hierdoor niet van streek raakt en daardoor ontstoken kan raken. Er zijn namelijk de afgelopen jaren in mijn omgeving steeds meer katten met een pancreasontsteking. En dat is niet mals! Het is vaak te managen, maar vraagt om een hele omzetting naar voer met een laag vetgehalte, toediening van vitamine B12 en vaak ook veel vocht. Je kat moet het maar lusten en accepteren allemaal. Maar goed, de relatie tussen groenvoer en pancreatitis is een prangende vraag en vooralsnog geen feit.
Hoe kom je er dan achter of er groenten in de blikjes of brokjes zitten en hoeveel? Lees de labels op het kattenvoer! Maarrrr LET OP, want lang niet alles staat er duidelijk op. In principe geldt dat wat het eerste wordt genoemd qua inhoud er het meeste in zit. Dus staat als eerste kippenvlees genoemd, dan zal dat het grootste aandeel zijn. Daarna staan er allemaal andere ingrediënten opgesomd, meestal zonder percentages er achter. Kijk er goed naar. Staan er groenten of bessen of iets dergelijks bij? Koop dan een ander merk!
Kijk ook naar de voedingswaarden. Hier staat vaak geen percentage koolhydraten bij. Het is relatief eenvoudig om het percentage koolhydraten zelf uit te rekenen. Alle percentages bij elkaar moeten optellen naar 100%. Tel alle aangegeven percentages op de verpakking bij elkaar op en trek dat af van 100% en je krijgt het percentage koolhydraten. Dit percentage mag niet hoger zijn dan 5%! Is het hoger? Koop dan ander voer!
Dit geldt dus ook voor brokjes. Er zijn brokjes op de markt met maximaal 5% koolhydraten (en zelfs minder, maar lastig te verkrijgen, want uit Canada)! Let wel: brokjes zijn dan weer niet goed voor de vochthuishouding van je kat, maar sommige katten willen echt absoluut geen natvoer of rauw. In dit geval zul je je kat wél moeten stimuleren om voldoende te drinken.
Kattenvoer dat je het beste kunt vermijden
Misschien denk je nu “ja, lekker zeg! Ik ga alles bekijken en doorrekenen. Pfff!”. Er is een vrij eenvoudige vuistregel qua kattenvoer: koop geen supermarktmerken en laat ook de speciale dieetvoeren voor wat ze zijn. Ga gewoon een keer goed op zoek of vraag Kattenvoorlichting.nl naar goede voeding.
Controleer nu en dan of de fabrikant de samenstelling niet veranderd heeft. Als dat zo is, merk je dat vaak aan de kat die dat voer dan ineens niet meer zo lekker vindt.
Speciale dieetvoeren worden vaak aangeraden bij bepaalde aandoeningen, maar zijn over het algemeen NIET GOED.
De speciale dieetvoeren voor diabeteskatten bevatten vaak MEER dan 10% koolhydraten. Dat is echt het laatste wat een diabeteskat nodig heeft. Een kat (of mens) heeft diabetes op het moment dat hij over lange(re) tijd een te hoog gehalte aan suikers in het bloed heeft. Koolhydraten worden in het lichaam omgezet in suikers. Wanneer het probleem is dat een kat continu teveel suikers in het bloed heeft, moet je hem dus zeker geen koolhydraten voeren! Een ander voorbeeld: dieetvoeren die de urine verzuren bij blaasgruisproblemen kunnen op de lange(re) termijn andere gruisproblemen veroorzaken, nl. oxalaten. En oxalaatstenen kunnen alleen operatief verwijderd worden. Bij blaasgruis is de remedie relatief eenvoudig: haal de onderliggende stress weg (schakel een gediplomeerde kattengedragstherapeut in!) en geef alleen nog maar (goed!) natvoer. Dit adviseert Prof. Danielle Gunn-Moore.
Misschien denk je nu “wat een flauwekul! Mijn katten kregen altijd al gewoon supermarktvoer en zijn daar heel oud op geworden. Nooit problemen gehad!”. Bedenk dan dat genetische aanleg ook een heel grote rol speelt bij de gezondheid van je kat. Misschien heb je gewoon geluk gehad dat jouw oude kat in het verleden een heel sterke genetische basis had. Resultaten uit het verleden geven NOOIT garanties voor de toekomst!
Snackies en snoepjes
Let ook op kattensnacks en snoepjes. Ook snacks, knabbels, krokante snoepjes, etc. staan vaak bol van de koolhydraten. Geef liever natuurlijke snacks zoals gevriesdroogde stukjes vlees.
Aanvulling van Marieke: kies wel altijd de variant voor katten, ook al is de variant voor honden goedkoper. De gevriesdroogde stukjes voor honden zijn vaak veel te groot en soms ook te hard, omdat er bij snacks voor honden ook andere droogmethoden worden gebruikt. Op Zooplus vind je een uitgebreide sortering snacks voor katten, zoek op woord gevriesdroogd en selecteer de categorie ‘kat’ en ‘snacks’, dan krijg je dit resultaat.
Deze zijn verkrijgbaar van verschillende merken en in verschillende smaken zoals kip, rund, eend, tonijn, etc.
Snoepjes en pasta’s om haarballen te verwijderen zijn niet alleen ongezond maar ook nog eens compleet onnodig. Waarom? Het lichaam van een kat is er in principe op gemaakt om haarballen via het darmstelsel af te voeren. Nu kan het zijn dat een kat haarballen opspuugt, maar dat is niet de normale gang van zaken. Je kunt veel doen om je kat te helpen. Bijvoorbeeld door je kat te kammen of borstelen wanneer je ziet dat je kat veel haar verliest.
Je kunt kattengras neerzetten waardoor sommige katten die haarbal dan wel uitbraken, maar vervolgens weer vrolijk door het leven gaan. Daarbij kan het spuwen van haarballen ook een teken van stress zijn. Geeft je kat vaak over? Neem eerst contact op met je dierenarts om een lichamelijke oorzaak te laten uitsluiten. Is er geen lichamelijke afwijking die veelvuldig braken verklaart? Schakel dan een gediplomeerde kattengedragstherapeut in. Die kan je helpen om de oorzaak te achterhalen en een oplossing te vinden.
Vlees is duur…
Ja, vlees is duurder dan plantaardige voedingsstoffen. Blikvoer of brok met veel groenten erin zijn dan ook vaak goedkoper dan kattenvoer met vrijwel alleen vlees. Toch is goedkoop in deze zin uiteindelijk duurkoop. Waarom? Katten die alleen vlees eten, eten veel minder. Ze hoeven niet zoveel te eten omdat ze meteen alles binnen krijgen wat ze nodig hebben. Bij voer met granen, peulen, aardappels en groenten is dat niet zo. Ze moeten feitelijk veel meer eten om alle voedingsstoffen binnen te krijgen (en kunnen daardoor dus dik worden!). Het resultaat is dan dat je veel meer kattenvoer moet kopen dan noodzakelijk is. Dus die goedkope blikjes zijn dan ineens toch niet meer zo goedkoop. Als je daarbij bedenkt dat je kat op de langere termijn een vervelende ziekte kan krijgen door jarenlang de verkeerde voeding te eten en dat dierenartskosten fiks kunnen oplopen, dan kun je beter je kat precies dat geven wat hij nodig heeft en alle overbodige zaken weglaten.
Misschien vind je dit ook interessant om te lezen
rauw vlees voor katten, mijn persoonlijke ervaringen
rauw vlees voor katten, wat zegt de wetenschap?